Aronia – nowy superfood?

Pod koniec ubiegłego wieku Aaron Moss stworzył termin „superfood” odnoszący się do nieprzetworzonej żywności, która dzięki bogactwu naturalnych składników, korzystnie wpływa na organizm człowieka.

W serii postów postaramy się przybliżyć argumenty, które również Was przekonają, że aronia bezsprzecznie zasługuje na termin „superfood”.

Opiszemy właściwości tego cierpkiego owocu oraz korzyści zdrowotne płynące ze związków zawartych w nim zawartych.

Pojawią się ciekawe nowinki z literatury naukowej, ale przede wszystkim napiszemy o wpływie aronii na:

  • układ krwionośny,
  • wzrok,
  • metabolizm,
  • stres oksydacyjny.

Odniesiemy się do:

  • zespołu chronicznego zmęczenia,
  • chorób neurodegeneracyjnych,
  •  cukrzycy.

Nie zapomnimy o wydolności w sporcie i regeneracji organizmu, a nawet o spożyciu alkoholu.

Zaczynamy…

Aronia czarnoowocowa – źródło młodości i płodności 

Aronia Melanocarpa (czarnoowocowa) pochodzi ze wschodnich wybrzeży Ameryki Północnej, gdzie po raz pierwszy jej niezwykłe właściwości odkryli Indianie z Kanady. Nazwali ją „krwią natury” i docenili wpływ na zachowanie młodości oraz płodność. Już Rdzenni Amerykanie (Potawatomi) wykorzystywali napar z owoców aronii profilaktycznie oraz w celu leczenia grypy.

Do Polski aronia trafiła pod koniec lat 70. XX wieku z rejonów Rosji, gdzie sprowadzono ją do ogrodów botanicznych w XVII w. Jej białe kwiaty wiosną, granatowe owoce późnym latem oraz liście we wszystkich odcieniach czerwieni jesienią budziły zachwyt.

Mało brakowało, abyśmy nie mieli sposobności skorzystania z dobrodziejstw tych niezwykle zdrowych owoców, gdyż pod wpływem niefortunnych zdarzeń, została uznana przez opinię publiczną za niebezpieczną i rakotwórczą.

Na szczęście specjalistyczne badania przeprowadzone w laboratoriach naszego kraju, a potwierdzone przez niezależne zespoły naukowców zza granicy, zaprzeczyły tym nieprawdziwym informacjom, a wręcz dostarczyły niepodważalnych dowodów na odwrotność tej tezy. Aronia, bowiem, dzięki swej dużej tolerancji na szkodniki i choroby nie wymaga użycia pestycydów, a jej owoce  nie akumuluj metali ciężkich.

W Polsce roślina ta jest obecnie bardzo rozpowszechniona, ale mimo to nie zdobyła jeszcze dużej popularności. Szczególnie wykorzystanie jej w celach zdrowotnych jest stosunkowo niewielkie.

Jest to paradoks, ponieważ Polska jest liderem na skalę światową, jeśli chodzi o produkcję owoców aroniowych i przetworów (soków, win, nalewek, dżemów itd.)

Potencjał antyoksydacyjny aronii

Ten „super owoc” , obok wina (francuski paradoks) oraz zielonej herbaty, jest uważany za źródło niezliczonych właściwości zdrowotnych, w tym ogromnego potencjału antyoksydacyjnego. (Wall Street Journal „American’s Next Top Super Berry?” 26.07.2013r.)

Z medycznego punktu widzenia aronia jest uważana za jedno z najbogatszych źródeł związków aktywnych biologicznie, w szczególności polifenoli, w tym antocyjanów.

Antocyjany stanowią dużą grupę flawonoidów. Są one barwnikami kwiatów, owoców, a czasem liści i łodyg roślin okrytonasiennych.

Stanowią ważne utleniacze w naszej diecie. Jest ttyle istotne, że wolne rodniki powstające wskutek różnych reakcji chemicznych i biochemicznych w naszym organizmie mogą prowadzić do wywołania stresu oksydacyjnego uszkodzeń komórek w ludzkim ciele.

Warto zwrócić uwagę na zawartość polifenoli w poszczególnych owocach:

Owoce

Całkowita zawartość polifenoli (mg/100g owoców)

Aronia

2080

Czarna porzeczka

560

Borówka

525

Wiśnia

460

Jeżyna

248

Truskawka

225

Malina

126

Borówka amerykańska

181-585

Jabłko

252-357

Śliwka

211-323

Żurawina

120-315

(za M. Białek, J. Rutkowska, E. Hallmann)

Tak wysoka zdolność przeciwutleniająca prowadzi do działania:

  • przeciwbakteryjnego;
  • przeciwnowotworowego;
  • przeciwcukrzycowego;
  • przeciwzapalnego;
  • antymutagennego;
  • przeciwirusowego;
  • kardio-, gastro-, hepato- oraz radioprotekcyjnego;
  • immunomodulacyjnego.

Właściwości te zostały potwierdzone zarówno w badaniach in vitro, jak i in vivo.

Jagody aronii są bogate w witaminy B1, B2, B3 (niacyna), B5 (kwas pantotenowy), B6, C, K. Ponadto zawierają one tokoferole (witamina E) oraz karotenoidy, β-karoten, kwas foliowy.

Stanowisko lekarzy i dietetyków

Obecne tempo życia oraz ogólnie pojęty rozwój cywilizacyjny mają ogromny wpływ na jakość naszego zdrowia i życia. Z jednej strony postęp nauk medycznych pozwala na efektywne leczenie chorób, z drugiej strony długotrwały stres, jakość diety oraz zwiększony poziom zanieczyszczenia powietrza sprawia, że coraz więcej osób walczy z licznymi problemami zdrowotnymi.

To zmusza lekarzy oraz dietetyków do zwrócenia uwagi na znaczenie diety bogatej w związki przeciwutleniające i ich znaczenie dla naszego zdrowia.

Od dawna naturalne produkty wykorzystywane były w medycynie i ziołolecznictwie, a możliwości dzisiejszej nauki pozwalają na ich precyzyjne wykorzystanie w profilaktyce oraz zwalczaniu chorób.

Związki fenolowe roślinnego pochodzenia mają swoją bezsprzeczną siłę, którą można wykorzystać, aby dłużej cieszyć się zdrowiem i dobrym samopoczuciem.

Mówię to poważnie bez żartów, kpin, ironii

– dla zdrowia najlepsze są owoce aronii.”

Prof. Jerzy Woy-Wojciechowski

Azziniet al., 2017. Ox Med Cell Long, Article ID 2740364

Jakobeka L., Drenjan M., Juki V., Serugaa M., Phenolic acids, flavonols, anthocyanins and antiradical activity of “Nero”, “Viking”, “Galicianka” and wild chokeberries, Sci Horticult 147 (2012) 56-63.

Jurikova, T. et al. Fruits of black chokeberry aronia melanocarpa in the prevention of chronic diseases. Molecules (2017). doi:10.3390/molecules 22060944

Kokotkiewicz A., Jaremicz Z., Luczkiewicz M., Aronia plants: A review of traditional use, biological activities and perspectives for modern medicine; J Med Food 13 (2) (2010), 255-269.

Khoo, H. E.; Azlan, A.; Tang, S. T.; Lim, S. M. Anthocyanidins and anthocyanins: colored pigments as food, pharmaceutical ingredients, and the potential health benefits. Food Nutr. Res. 2017, 61, 1–21.

Kulling, S.E., Rawel, H.M. Chokeberry (Aronia melanocarpa) – A review on the characteristic components and potential health effects. Planta Med 74 (2008) 1625-1634.

Naruszewicz, M., Laniewska, I., Millo, B. & Dłuzniewski, M. Combination therapy of statin with flavonoids rich extract from chokeberry fruits enhanced reduction in cardiovascular risk markers in patients after myocardial infraction (MI). Atherosclerosis 194, e179-84 (2007).

Slimestad R., Torskangerpoll K., Nateland H. S., Johannessen T., Gisked N. H., Flavonoids from black chokeberries, Aronia melanocarpa, J Food Comp Anal 18 (2005) 61-68.

Wawer I. The power of Nature. Aronia melanocarpa. Mae’s Health and Wellness, Omaha, USA, (2010).

Wolski T. i wsp.: „Rola i znaczenie antyoksydantów w medycynie ze szczególnym uwzglednieniem chorób oczu” Post. Fitoter. 2007.

Wu X., Gu L., Prior R.L. and McKay S., Characterization of anthocyanins and proanthocyanidins in some cultivars of Ribes, Aronia, and Sambucus and their antioxidant capacity; J. Agric Food Chem. 52 (2004) 7846-7856.

Moerman, D.E. 1998. Native American Ethnobotany. Portland, OR: Timber Press.
Kokotkiewicz, A., Z. Jaremicz, and M. Luczkiewicz. 2010. Aronia plants: a review of traditional use, biological activities, and perspectives for modern

Shahin, Lubana & Phaal, Sheriff-Seedy & Vaidya, Brajesh & Brown, James &

Joshee, Nirmal. (2019). Aronia (Chokeberry): an underutilized, highly

nutraceutical plant. 8. 46-63.

Strumiłło, Joanna & Gerszon, Joanna & A., Rodacka. (2015).

Charakterystyka związków fenolowych pochodzenia naturalnego ze szczególnym uwzględnieniem ich roli w prewencji chorób neurodegeneracyjnych.

Pozostajac na tej stronie akceptujesz pliki cookies. więcej informacji

Używamy plików cookies aby zapewnić jak najlepszą obsługę strony. Jeśli pozostaniesz na tej stronie nie zmieniając ustawień w swojej przeglądarce albo klikniesz"akceptuj", zgadzasz się na ich stosowanie. Więcej informacji znajdziesz w polityce prywatności.

Zgoda